Đau vai gáy là tình trạng phổ biến, gây khó chịu và ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày. Việc sử dụng thuốc phù hợp có thể giúp giảm triệu chứng hiệu quả, đặc biệt ở giai đoạn nhẹ. Dựa trên kinh nghiệm chuyên môn, Ông Nguyễn Thành Danh, truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông, nhấn mạnh rằng lựa chọn thuốc cần dựa vào mức độ đau, tình trạng sức khỏe và tư vấn y khoa để đảm bảo an toàn. Dưới đây là tổng hợp các loại thuốc hàng đầu được sử dụng trong điều trị đau vai gáy, tập trung vào cơ chế, hiệu quả và lưu ý sử dụng.
Các loại thuốc giảm đau thông thường
Trong điều trị đau vai gáy mức độ nhẹ đến trung bình, thuốc giảm đau cơ bản thường được ưu tiên vì tác dụng nhanh chóng và ít rủi ro hơn so với các nhóm mạnh. Những loại thuốc này giúp ức chế tín hiệu đau truyền đến não, mang lại sự thoải mái mà không cần can thiệp sâu.
- Thuốc giảm đau Paracetamol: Hoạt chất chính là Paracetamol, hoạt động bằng cách ức chế sản sinh prostaglandin – chất gây viêm và đau ở hệ thần kinh trung ương. Thuốc hiệu quả cho đau đầu, đau cơ khớp từ nhẹ đến vừa, giảm đau nhanh trong thời gian ngắn. Sử dụng qua đường uống, nhưng cần chú ý tác dụng phụ như dị ứng (phát ban, ngứa), buồn nôn, tổn thương gan nếu lạm dụng. Chống chỉ định với người có bệnh gan, thận, tim mạch hoặc mẫn cảm với thành phần. Luôn tuân thủ liều lượng từ bác sĩ, tránh dùng với rượu bia hoặc cho trẻ dưới 3 tháng.
- Thuốc giảm đau nhóm Opioid: Dành cho trường hợp đau nghiêm trọng không đáp ứng với thuốc thông thường, như Morphine. Thuốc kiểm soát đau mạnh mẽ nhưng phải dưới giám sát y khoa do nguy cơ nghiện cao và tác dụng phụ trên hệ tiêu hóa, thần kinh. Không tự ý sử dụng, tránh kết hợp với rượu bia hoặc chất kích thích để ngăn chặn quá liều.
Thuốc chống viêm không steroid (NSAID)
Nhóm thuốc này không chỉ giảm đau mà còn kháng viêm, phù hợp với đau vai gáy do viêm khớp hoặc căng cơ. So với Paracetamol, NSAID mang lại hiệu quả mạnh hơn, áp dụng cho các bệnh lý như thoái hóa khớp, viêm khớp vai. Có thể dùng qua đường uống, bôi hoặc tiêm, nhưng cần theo dõi tác dụng phụ trên dạ dày.
NSAID không chọn lọc
Loại này ức chế cả enzyme COX-1 và COX-2, giúp giảm viêm hiệu quả nhưng có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa.
- Hoạt chất chính: Ibuprofen, Aspirin, Naproxen.
- Tác dụng phụ: Viêm loét dạ dày, xuất huyết tiêu hóa.
- Lưu ý: Tránh dùng cho người có tiền sử loét dạ dày, đang dùng thuốc chống đông máu hoặc Corticosteroid.
NSAID chọn lọc trên COX-2
Nhóm này tập trung ức chế COX-2, giảm viêm mà hạn chế tác động đến dạ dày, phù hợp hơn cho người có vấn đề tiêu hóa.
- Hoạt chất chính: Celecoxib, Meloxicam.
- Tác dụng phụ: Ảnh hưởng đến tim mạch.
- Lưu ý: Không dùng cho bệnh nhân thận, xơ gan, suy tim hoặc đang dùng thuốc lợi tiểu. Tham khảo bác sĩ cho trẻ em, phụ nữ mang thai hoặc cho con bú.
Thuốc kháng viêm Corticosteroid
Corticosteroid là lựa chọn mạnh mẽ cho đau vai gáy do viêm nặng, với cơ chế chống viêm, ức chế miễn dịch và co mạch. Thuốc giúp giảm sưng, đau nhanh chóng, áp dụng cho các bệnh như viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp, đau vai gáy, viêm gân. Có thể dùng đường uống, tiêm nội khớp hoặc truyền tĩnh mạch tùy mức độ.
- Hoạt chất chính: Methylprednisolone, Triamcinolone acetonide, Prednisolone.
- Tác dụng: Giảm viêm mạnh, ức chế prostaglandin, cải thiện triệu chứng viêm khớp vẩy nến, gút, tràn dịch khớp.
- Tác dụng phụ ngắn hạn: Tăng cân, khó ngủ, thay đổi tâm trạng, dễ bầm tím, nổi mụn.
- Tác dụng phụ dài hạn: Huyết áp cao, đường huyết cao, loãng xương, nguy cơ nhiễm trùng.
- Lưu ý: Không dùng lâu dài cho người dị ứng, rối loạn đông máu hoặc nhiễm khuẩn. Thông báo các thuốc đang dùng để tránh tương tác; thận trọng với phụ nữ mang thai, lái xe.
Thuốc giãn cơ trị đau vai gáy
Khi đau vai gáy kèm co thắt cơ, thuốc giãn cơ giúp thư giãn cơ bắp bằng cách gián đoạn tín hiệu đau từ tủy sống đến não. Nhóm này khắc phục chuột rút, căng cơ, cải thiện sự khó chịu.
- Hoạt chất chính: Metaxalone, Cyclobenzaprine, Methocarbamol.
- Tác dụng: Giảm đau do căng cơ, làm dịu cơ.
- Cách sử dụng: Đường uống.
- Tác dụng phụ: Đau đầu, buồn ngủ, chóng mặt, thay đổi màu nước tiểu.
- Lưu ý: Tránh lạm dụng để ngừa nghiện; tham khảo bác sĩ cho người cao tuổi, bệnh gan, não. Không lái xe hoặc vận hành máy móc khi dùng.
Các loại thuốc hỗ trợ vai gáy khác
Bên cạnh các nhóm chính, một số thuốc bổ trợ có thể được chỉ định để tăng hiệu quả điều trị đau vai gáy, đặc biệt khi liên quan đến thần kinh hoặc thiếu dưỡng chất.
- Thuốc giảm đau thần kinh (chống co giật): Pregabalin và Gabapentin điều trị đau do tổn thương thần kinh, mất 3-4 tuần để hiệu quả. Tác dụng phụ: Chóng mặt, buồn ngủ, tăng cân; báo bác sĩ nếu suy hô hấp.
- Thuốc chống trầm cảm ba vòng (TCV3): Tăng serotonin và norepinephrine, giảm đau vai gáy và cải thiện tâm trạng. Tác dụng phụ: Khô miệng, táo bón, chóng mặt.
- Vitamin nhóm B: B1 (Thiamine), B6 (Pyridoxine), B12 (Cobalamin) hỗ trợ chuyển hóa thần kinh, giảm đau.
- Thuốc bôi và cao dán: Chứa Trolamine salicylate, Lidocaine, Capsaicin, Methyl salicylate để giảm đau tại chỗ.
Theo Ông Nguyễn Thành Danh, bên cạnh Tây y, các sản phẩm từ Dược Bình Đông với thảo dược tự nhiên có thể hỗ trợ nhẹ nhàng, giúp tăng cường sức khỏe xương khớp mà không gây phụ thuộc. Tuy nhiên, mọi loại thuốc đều cần tư vấn bác sĩ để tránh tương tác và đảm bảo phù hợp. Việc điều trị đúng cách không chỉ giảm đau mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống, giúp bạn trở lại hoạt động bình thường.
Thông tin của Lương y Nguyễn Thị Thành Danh
Tác giả: Lương y Nguyễn Thị Thành Danh là một chuyên gia y học cổ truyền, đặc biệt trong lĩnh vực sức khỏe phụ nữ và phụ khoa, với hơn 30 năm kinh nghiệm. Bà hiện là cố vấn cho Dược Bình Đông. Bà có chuyên môn về các vấn đề kinh nguyệt và các vấn đề phụ khoa khác.
Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y
(*) Bản quyền bài viết thuộc về Dược Bình Đông. Khi chia sẻ, cần trích dẫn nguồn đầy đủ: “Tác giả: Lương y Nguyễn Thị Thành Danh – Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo Dược Bình Đông” hoặc tương tự, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.
Nguồn Tham khảo: Vinmec, Nhà thuốc Long Châu, Tâm Anh Hospital, Phòng khám ACC
Lương Y Nguyễn Thành Danh 